2019 ve 2024 Türkçe Dersi Öğretim Programlarının Dijital Okuryazarlık Becerileri Bağlamında Karşılaştırılması
(Comparison of 2019 and 2024 Turkish Course Curriculum in the Context of Digital Literacy Skills )

Yazar : Betül KOPARAN    
Türü : Araştırma Makalesi
Baskı Yılı : 2025
Sayı : 5(2)
Sayfa : 262-287
Doi : 10.5281/zenodo.16890118
    


Özet

Bu çalışmada, 2019 yılı Türkçe Dersi Öğretim Programı ile 2024 yılı Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın dijital okuryazarlık becerisi bağlamında karşılaştırılması ve bu becerinin programların temel bileşenlerine, tema ve konularına, kazanım ve öğrenme çıktılarına yansımalarının tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Bu amaç kapsamında araştırma, betimleyici nitel bir yöntemle yürütülmüştür. Araştırmanın verileri, içerik analizi tekniği ile çözümlenmiştir. Yapılan analiz sonucunda, 2024’te yayımlanan Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın, 2019’da yayımlanan Türkçe Dersi Öğretim Programı’na kıyasla dijital okuryazarlık becerisine daha ayrıntılı bir şekilde yer verdiği görülmüştür. Ayrıca okuryazarlık becerilerinin 2024 programının temel bileşenleri arasında yer aldığı, dijital okuryazarlık becerisinin de bu kapsamda kendine daha geniş bir yer bulduğu sonucuna ulaşılmıştır. Benzer sonuçlar tema ve konu dağılımlarında da görülmüş hem sıklık hem de sınıf seviyelerine dağılım bakımından güncel programın daha nitelikli olduğu belirlenmiştir. Ek olarak dijital okuryazarlık becerisi kavramsal olarak güncel programın tema ve konularında belirgin bir şekilde yer alırken eski programda daha dolaylı bir biçimde geçmektedir. 2019 Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın dil becerilerine göre dağılımına bakıldığında dijital okuryazarlık becerisiyle ilişkili kazanımlarda en çok okuma ardından ise yazma becerisinin ön plana çıktığı bunun yanında dinleme/izleme ve konuşma becerilerine yönelik kazanımların dağılımının oldukça sınırlı sayıda olduğu saptanmıştır. Buna karşın 2024 programında dil becerilerine göre daha dengeli bir dağılım olduğu belirlenmiştir. Bu yönüyle 2024 programının 2019 programına göre dijital okuryazarlık becerisinin kazandırılması açısından daha yetkin bir program olduğu söylenebilir. Araştırmanın sonucunda bulgulardan hareketle birtakım önerilere yer verilmiştir.



Anahtar Kelimeler

Dijital okuryazarlık, Maarif modeli, okuryazarlık, Türkçe dersi öğretim programı, Türkçe eğitimi



Abstract

In this study, it is aimed to compare the 2019 Turkish Language Course Curriculum and the 2024 Turkish Language Course Curriculum in terms of digital literacy skills, and to determine how this skill is reflected in the core components, themes, topics, learning objectives, and learning outcomes of the curricula. For this purpose, the research was conducted using a descriptive qualitative method. The data of the research were analyzed using the content analysis technique. As a result of the analysis, it was seen that the Turkish Course Curriculum published in 2024 addresses digital literacy skills in greater detail compared to the Turkish Course Curriculum published in 2019. It was also concluded that literacy skills are among the basic components of the 2024 program, and digital literacy skills occupy a broader scope within this framework. Similar results were also observed in the distribution of themes and topics, and it was determined that the current program is of higher quality in terms of both frequency and distribution across grade levels. In addition, while the concept of digital literacy skills is explicitly incorporated in the themes and topics of the current program, it appears in a more indirect manner in the previous curriculum. When looking at the distribution of the 2019 Turkish Course Curriculum according to language skills, it was determined that learning objectives related to digital literacy skills were most prevalent in reading, followed by writing, whereas objectives related to listening/viewing and speaking skills were found to be quite limited.. In contrast, it was determined that there was a more balanced distribution according to language skills in the 2024 program. In this respect, it can be said that the 2024 program is a more competent program in terms of fostering digital literacy skills compared to the 2019 program. Based on the findings of the research, some recommendations were included.



Keywords

Digital literacy, education model, literacy, Turkish curriculum, Turkish education